GIOGA
TUE PURU 
GIOCA ANCHE TU
|
Liseddu
arrejonat cun sa mama
|
|
|
Liseddu
dialoga con la mamma

|
Liseddu
abbaidat sos pitzinnos gioghende
|
|
|
Liseddu
guarda i bambini che giocano
In carrela,
comente a su sólitu b'est Pedru currende a caddu de una canna.
A pes de unu muru Antoni e Giuanne sunt carrende mattones; los
ponent unu in fila a s'ateru e Antoni faghet: - Ciuff ciuff ciuff!
S'àteru, intantu si ponet a frusciare ca, nachi, est su capistatzione.
- Ite sezis fattende bambiocos? - narat Liseddu.
- E no lu 'ides, su trenu! Frànghedi ca est partende.
Liseddu girat sas palas e bidet in d-unu cuzolu
Caderina e Mariedda: una cun d-una pupia de istratzos e la ninnat
comente una criadura; s'àtera, bestida cun su pannellu de sa mama,
totu cumprimentosa li narat:
- Comare
Caderi', sa pitzinna sanada est? 
- Ello, coma', l'apo dadu azigheddu de camumilla e l'at fattu
che-i sa manu de Deus! Setzide, coma', ca bos cúmbido.
3^
pregunta
|
Frantziscu
ponet sutta a Liseddu cun sa "moto-forchidda"
|
|
|
Frantziscu
investe Liseddu con la moto-forcone

- Mezus a lassare
cussas duas cun tottu sos machines issoro… - narat Liseddu; e si
girat pro si che andare ma… ruet a murros a terra.
L'at investidu Frantziscu, chi fit currende cun
una forchidda mantesa a ambas manos.
Liseddu si 'nde pesat, ma Frantziscu li narat:
- Ma tue, tontorrone, cando 'ides una moto, no ti franghes?
- Ma cale moto!
- Ello no bides chi so guidende sa moto noa chi m'at comporadu babbu?
E si tue no ti franghes, ti coto sutta.
4^
pregunta
|
Liseddu torrat a domo sua e tando...
|
|
|
Liseddu torna a casa sua e allora...
Liseddu torrat
a domo e sa mama, cando lu 'idet, li narat:
- Ello, oe puru istas in mesu 'e pes?
- Inte', ma deo no poto giogare comente sos ateros
pitzinnos, no bi resesso.
- Gesus! Tue ses malaidu abberu! Aioh, chi ti gito a su duttore!
E tucant.
5^
pregunta
|
Sa
mama e Liseddu in sa 'e su duttore
|
|
|
La
mamma e Liseddu dal dottore
Su duttore vísitat
su pitzinnu, li faghet bogare sa limba a fora, li misurat fintzas
sa pressione de su sàmbene e, a sa fine, li narat:
- Est totu a postu, pruite mi l'as 'attidu?
- Ca no ischit giogare comente a tottu sos pitzinnos - rispondet
sa mama.
- Ohi, ohi, ohi, - narat su duttore - custu est
unu male chentza rimédiu! Però ti poto dare unu cussizu. Proa a
lu gíghere a su cuile de tiu Antoni Mele, narant chi connoscat meighinas
meda, fintzas pro sos males chi nois duttores no podimus sanare…
- Deus bi lu paghet, su dutto'! Andamus deretos...
6^
pregunta
|
Mama e fizu in su cuile de tiu Antoni Mele
|
|
|
Mamma
e figlio nell'azienda agricola di zio Antoni Mele

Mamma e fizu
s' incaminant a su cuile de tiu Antoni Mele, un' omine 'etzu chi
est sempre istadu a sa sola, tentende unu pagu de bestiamine chi
aiat.
7^
pregunta
|
Mama e Liseddu contant sos males issoro
|
|
|
La
mamma e Liseddu raccontano i loro problemi
Sa
mama, istraca chi no nde podet pius, narat a tiu Antoni sos males
suos.
- Ello, a ite no t' aggradat a giogare cun sos cumpagnos tuos? - narat
tiu Antoni a Liseddu.
- Ca issos, tiu Anto', narant chi unu bàculu est unu poleddu, duos
mattones unu trenu, un' imbóligu de istratzos una criadura!
- Eh, eh, corigheddu meu - rispondet seriu seriu tiu Antoni Mele -
si totu sos ómines de sa terra fint istados pagu imbentores che a
tie, nois fimus istados ancora in sa concheddas, tracchidende ossos
de cussu animale, mesu sórighe e mesu conígliu, chi viviat in cussos
tempos, e chentza mancu l'arrustire.
Pro sorte nostra s' ómine, dae tando, ischiat abbaidare addainanti!
Setzi innoghe, fizu me', e abberi sas oriyas.
Su primu consizu de tiu Antoni:
"Abbaida sos anzoneddos..."
|
|
|
Il
primo consiglio di zio Antoni: "Osserva gli agnellini..."
-
Deo apo passadu sa vida mia in mesu de custos montes, solu che fera,
e puru no mi so mai annojadu - narat tiu Antoni Mele.
- E comente azis fattu? - domandat Liseddu.
- Abbàida in giru, no los bides sos anzones brinchittende in s'erva,
sighéndesi pari pari? Sun gioghende issos puru comente criaduras.
Unu faghet finta de èssere unu grodde e s' àteru si che fuet pro no
che li finire sutta sa francas.
- Beru est! - rispondet Liseddu -. A los abbaidare, comente nades
bois, est tottu un'àtera cosa. Parent pitzinnos chi sunt gioghende
a su tene-tene!
Su segundu consizu de tiu Antoni: "Abbaida sas nues"
Il secondo consiglio di zio Antoni: "Osserva
le nuvole..."
- Abbàida su
chelu ite 'ides? - sighit tiu Antoni.
- Medas nues biancas e nieddas, mannas e minores, forsis minetat
abba.
- Podet essere, - narat su 'etzu - però deo in cussas nues so 'idende
cosas meda. A la 'ides cussa nue chi 'enit dae Ponente? Paret unu
cavaglieri chi accumpagnat unu muntone de zente peri su caminu.
E cuss'àtera nue bianca, cun tottu sas arveghes fattu, ite ti paret?
- Parides bois cando truvades su bestiamine a sa mandra - narat
cuntentu su pitzinnu.
- E cussas nues chi sunt benzende dae a tesu? Abbàidalas bene, ite
parent?
- Parent tantos pitzinnos chi andant a una festa.
- Mi paret chi ses comintzende a imparare custu giogu - narat su
'etzu.
8^
pregunta
|
Liseddu
cumprendet chi sas cosas cherent ischidas abbaidare,
pro las agattare bellas
|
|
|
Liseddu
comprende che bisogna saper guardare meglio tutte le cose,
per
trovarle belle
-Beru, beru
- narat su pitzinnu - bisonzat ischire abaidare pro agatare bella
donzi cosa.
-Como, fizu me' - narat tiu Antoni - bae a giogare comente a tottu
sos àteros pitzinnos.
9^
pregunta
|